ΜΕΤΑ ΤΗΝ ΑΓΑΠΗ - Γιώργος Ξανθάκης

ΣΥΝΟΨΗ
Η Μαίρη(Joanna Scanlan) είναι μια Βρετανίδα που ασπάστηκε το Ισλάμ –παίρνοντας το όνομα Φαχίμα – όταν παντρεύτηκε τον Πακιστανό Αχμέτ . Το ζευγάρι ζει στο Ντόβερ, αυτός είναι ναυτικός και συχνά λείπει για μέρες κάθε φορά που διασχίζει το στενό της Μάγχης. Η Μαίρη είναι ικανοποιημένη από τη ζωή της, τον ήρεμο γάμο της και τη σχολαστική πρακτική της μουσουλμανικής πίστης . Όταν ο Αχμέντ πεθαίνει ξαφνικά από καρδιακή προσβολή, βρίσκει στο πορτοφόλι του μια γαλλική ταυτότητα, που δείχνει τη φωτογραφία μιας αρκετά κομψής ξανθιάς γυναίκας,της Ζενεβιέβ(Nathalie Richard), μαζί με τη διεύθυνσή της στο Καλαί. Έτσι η Μαίρη κάνει το οδυνηρό ταξίδι για να δει με τα μάτια της τη μυστηριώδη ανταγωνίστρια της…

1369 3

ΑΝΑΛΥΣΗ
Άραγε μπορεί κανείς ποτέ να γνωρίζει τα πάντα για τον σύντροφο του; Τα ανείπωτα μυστικά της ζωής του κάθε ανθρώπου και το αγεφύρωτο χάσμα ανάμεσα στα ζευγάρια ,βρίσκεται στον πυρήνα αυτού του εξαιρετικού δράματος. Δεν είναι η πρώτη φορά που αυτό το θέμα απασχολεί τον κινηματογράφο, αλλά ο πρωτοεμφανιζόμενος Aleem Khan το κάνει με  ευφυΐα, ευαισθησία και φεμινιστική οπτική. Ο Βρετανός ,από Πακιστανούς γονείς, σκηνοθέτης  έχει μιλήσει με ειλικρίνεια για το πώς μεγαλώνοντας ως μουσουλμάνος και γκέι αναγκάστηκε να ζήσει δύο ξεχωριστές προσωπικές ζωές για μεγάλο χρονικό διάστημα. Εμπνευσμένο από τα δικά του βιώματα, αυτό το έργο αντικατοπτρίζει την οδύνη της χαμένης ταυτότητας, τη δυσκολία να ζεις χωρίς θεμελιωμένη βάση, ανάμεσα σε δυο πόλους.

Από τη μια πλευρά, το Καλαί. Από την άλλη, το Ντόβερ. Δύο γυναίκες, από κάθε πλευρά της Μάγχης, και ένας άντρας σε μια περιοδική παλινδρόμηση ανάμεσα τους. Ο γάμος της Μαίρης και του Αχμέντ διήρκεσε δεκαετίες. Ξεκίνησαν τη σχέση τους ως έφηβοι, με μυστικότητα, μπροστά στις πολιτισμικές προκαταλήψεις. Η Μαίρη ντύνεται σεμνά και φοράει μαντίλα .Μιλάει Ουρντού και μαγειρεύει πακιστανικά φαγητά. «Έκανα για τον άντρα μου κάτι που κανείς άλλος δεν μπορούσε» ,λέει επιτιμητικά στη Ζενεβιέβ. Από τη μεριά της η Ζενεβιέβ δεν έχει κάνει τίποτα από αυτά. Είναι μια σύγχρονη ανύπαντρη εργαζόμενη μητέρα που φοράει παντελόνια κι έχει καλοχτενισμένα μαλλιά. Εν αγνοία τους, οι δυο γυναίκες έχουν αναλάβει συμπληρωματικούς ρόλους – υποταγμένες στις εγωιστικές επιθυμίες ενός υποκριτικού αρσενικού.

Οι γκρεμοί από ασβεστίτη του Ντόβερ χρησιμεύσουν ως ισχυρός και επαναλαμβανόμενος  συμβολισμός . Όταν η Μαίρη βλέπει τους λευκούς βράχους να υποχωρούν από μια κατολίσθηση, πραγματική ή φανταστική, μας υπενθυμίζει ότι και  δικός της  κόσμος της καταρρέει. Όχι μόνο επειδή έχασε ξαφνικά τον σύζυγό της, αλλά κυρίως επειδή συνειδητοποιεί ότι αυτός έκανε διπλή ζωή εδώ και χρόνια με μια ερωμένη και έναν γιο ,στη Γαλλία .Ο νεαρός Talib Ariss, εντυπωσιάζει ως το οργισμένο παιδί, που διχάζεται ανάμεσα στους γονείς του, τη σεξουαλικότητά του, το σπίτι του. Στον απόηχο του πένθους του, προσπαθεί να συγκεντρώσει τα διαφορετικά κομμάτια της δικής του ύπαρξης του ,μέσα από παλιές φωτογραφίες , βίντεο και κασέτες.

1369 4

Η Joanna Scanlan είναι συνταρακτική ως μια γυναίκα που έχει συμβιβαστεί μεταξύ της αγγλικής καταγωγής της και της υιοθέτησης των πακιστανικών εθίμων . Η ανακάλυψη που κάνει  ισοδυναμεί με κατάρρευση των βεβαιοτήτων της.  Ξαφνικά βρίσκεται ταπεινωμένη και μετέωρη. Ποια είναι τώρα, η Μαίρη ή η Φαχίμα; Ποια είναι  η δέσμευσή της στο Ισλάμ; Το μαρτύριο της επιτείνεται  όταν βρίσκεται να υπηρετεί την ερωμένη του συζύγου της. Η Nathalie Richard υποδύεται μια τραυματισμένη, στρεσαρισμένη γυναίκα που κάνει ό,τι μπορεί για να κατευνάσει τον θυμό του γιου της και να του αποκρύψει ότι η ίδια είχε αποδεχτεί μια μορφή δημιουργικής εξαπάτησης. Υπάρχει μια βαθιά αλήθεια στη δήλωση της Ζενεβιέβ: «Το να είναι μαζί μου τον έκανε καλύτερο σύζυγο για κάποιαν άλλη».

Το ιδιοφυές σενάριο του Khan υφαίνει ένα imbroglio σχέσεων και δεσμών που προκαλούν  βραδυφλεγή συναισθηματική έκρηξη ,αναδεικνύει την πολλαπλότητα των πολιτισμικών συσχετισμών και επιχειρεί μια συγκινητική κατάδυση στην οντολογική πολυπλοκότητα του ανθρώπου. Η ατμοσφαιρική παρτιτούρα του Chris Roe σε συνδυασμό με τη ρευστή φωτογραφία του Alexander Dynan προσθέτει μια επίστρωση αγωνιακής έντασης που  καταλήγει σε εκτονωτικές στιγμές ζεστασιάς, τρυφερότητας και αρμονίας.

Όσο προχωρά η αφήγηση, ο τίτλος του φιλμ «Μετά την αγάπη» αποκρυσταλλώνει το σημαινόμενο, την αφαιρετική αντανάκλαση της εμπειρίας. Αν και οι περισσότεροι πιστεύουν ότι η αγάπη είναι το ύψιστο ιδανικό της ανθρώπινης ύπαρξης, ο Khan μας υποβάλλει στην ιδέα μιας ανώτερου επιπέδου ‘’μετα-αγάπης’’ : της γνώσης ότι η θνητότητα είναι η απόλυτη αλήθεια και η συγχώρεση η οριστική λύτρωση.

Γιώργος Ξανθάκης
Το κείμενο δημοσιεύτηκε στην ιστοσελίδα fermouart.gr

Smart Search Module