ΓΙΑΛΝΤΑ, Η ΝΥΧΤΑ ΤΗΣ ΣΥΓΧΩΡΕΣΗΣ - Μίλτος Τόσκας

Ιρανικό σινεμά σε θερινούς κινηματογράφους δεν είναι σύνηθες φαινόμενο. Κι όμως το τολμήσαμε. Ο Μασούντ Μπακσί δοκιμάζει να φέρει στις οθόνες μας ένα λαϊκό δικαστήριο. Μοιάζει ανορθόδοξο μία ζωή να κρίνεται μακριά από την αίθουσα, ωστόσο τα αλυσιδωτά συμφέροντα φέρνουν στο μάτι του κυκλώνα μία νεαρή που δύσκολα μπορούμε να αποφασίσουμε αν είναι θύτης, θύμα ή και τα δύο και πιο υπερτερεί. Μεγάλο Βραβείο στο Διεθνές Διαγωνιστικό στο Σάντανς και προβολή της ταινίας στο Βερολίνο. Από τον αδικοχαμένο Κιαροστάμι, στους Παναχί-Φαραντί, στον Μοχάμαντ Ρασούλοφ και σε νεότερους σύγχρονους δημιουργούς που προσπαθούν να μιλήσουν για την πατρίδα τους.

Η Μάριαμ ενεπλάκη σε ένα δυστύχημα δίχως πρόθεση και δόλο. Το ανδροκρατούμενο, θεοκρατικό καθεστώς δεν αφήνει περιθώρια για εξηγήσεις και περιστροφές, την καταδικάζει στην εσχάτη των ποινών. Η μπούργκα ως σύμβολο ανελευθερίας και υποταγής. Της δίνεται μία τελευταία ελπίδα να σώσει τη ζωή της. Καλείται να πείσει δημόσια την Μόνα να τη συγχωρέσει. Το κίνητρο της τελευταίας σκοτεινό. Σε μία εβδομάδα ετοιμάζεται να εγκαταλείψει την πατρίδα της. Φαντάζεται πως αποτελεί την μοναδική κληρονόμο, έχει λογαριάσει όμως δίχως τον “ξενοδόχο”.

1148 1

Απόλυτος εκμαυλισμός των Μέσων Ενημέρωσης. Η κοινωνία έχει απολέσει προ πολλού την ηθική, αλλά και την αισθητική της. Γίνεται συμμέτοχη στο έγκλημα. “Για το ναι αποστολή 1 στο 30001, για όχι αποστολή στο 3002”. Η τελική απόφαση μοιάζει προκαθορισμένη. 300.000.000 παρακολουθούν με κομμένη την ανάσα. Ένα reality με εκατομμύρια να διακυβεύονται. “Αν θες κατέστρεψε τη ζωή σου, δε θα καταστρέψεις όμως την εκπομπή μου”. Και μέσα σε αυτό ένας αγώνας επιβίωσης με όπλο την αξιοπρέπεια και την ειλικρίνεια. Καμία διάθεση για συμβιβασμούς.

Μιλάμε σίγουρα για μία βαθιά πολιτική ταινία. Προκαλεί όμως ανάμεικτα συναισθήματα όλο αυτό το οξύμωρο που αγγίζει τα όρια του τραγελαφικού. Η κοινή γνώμη καλείται να παίξει ρόλο στην τελική ετυμηγορία κι η μία από τις δύο προσκεκλημένες φαντάζει ικανή να στείλει την άλλη στη λαιμητόμο. Θα επικρατήσει το μεγαλείο της συγχώρεσης ή θα έχουμε την μεγάλη ανατροπή και οι συνέπειες της πράξης της θα κυνηγούν την Μόνα για πάντα όπου κι αν καταφύγει; Το  χρήμα αποτελεί τον κινητήριο μοχλό. Είναι ικανό να αλλάξει τους ανθρώπους, να τους αποκτηνώσει. Διαπράττεται ύβρις απέναντι στο θύμα που είναι νεκρό πλέον.

1148 3

Οι γυναίκες έχουν μάθει να κάνουν πίσω για να επιβιώσουν σε ένα αφιλόξενο περιβάλλον για τις ίδιες. Τόσο η βασική πρωταγωνίστρια, όσο κι ο φύλακας άγγελός της που της φέρνει το δώρο Θεού είναι νικήτριες, καθώς τόλμησαν να αποκαλύψουν την αλήθεια δίχως φόβος. Το θάρρος συχνά οδηγεί σε σκληρή τιμωρία σε ανάλογα καθεστώτα και πληρώνεται ακριβά. Η μοίρα του ανθρώπου όμως εδώ περνά σε δεύτερο πλάνο. Οι παρουσιαστές, οι δικηγόροι, οι δικαστές διαδραματίζουν τον δικό τους ρόλο μέσω διαδοχικών παρεμβάσεων. Οι ζυμώσεις στα παρασκήνια θα μείνουν για πάντα μυστικές.

Στην Τεχεράνη έχει νυχτώσει. Ήδη βρέχει, τα αστέρια χάνονται από τον ουρανό. Ο καθένας τραβάει τον δρόμο του. Τα πραγματικά πρόσωπα έχουν αποκαλυφθεί. Οι μάσκες έχουν πέσει. Κάποιοι χαμογελούν και κάποιοι κλαίνε. Ο κόσμος κλείνει τις τηλεοράσεις. Το επεισόδιο 23 έχει μόλις ολοκληρωθεί. Δίνουν ραντεβού για την επόμενη εβδομάδα την ίδια ώρα στην ίδια συχνότητα. Ένα νέο λαϊκό δικαστήριο θα έρθει στους δέκτες τους και πάλι, θα κληθούν και πάλι να ψηφίσουν. Στο τέλος θα νιώσουν δικαιωμένοι ή απογοητευμένοι για την επιλογή τους. Ένας αέναος κύκλος…

Μίλτος Τόσκας
Το κείμενο δημοσιεύτηκε στην ιστοσελίδα alterthess.gr

Smart Search Module