Βουκολική δραμεντί υπό το πρίσμα της πατριαρχίας
Στο φόντο των διαδικτυακών μπιτ
Η ανήλικη Άγια που είναι μόνιμη κάτοικος Γερμανίας, έρχεται να παντρευτεί στην γενέτειρά της σ’ ένα χωριό των Βαλκανίων, σύμφωνα με τις παραδόσεις . Στο χωριό ζει κι ο 15άχρονος Αχμέτ με τον κτηνοτρόφο πατέρα του και τον μικρό αδελφό του. Ότι δεν συνδέει τη νύφη με τον ντόπιο γαμπρό, τη συνδέει με τον Άχμετ, αφού μοιράζονται τα ίδια ενδιαφέροντα, ως απότοκα της ηλικίας τους και της επιρροής του σύγχρονου πολιτισμού όπως, αυτός εκφράζεται μέσα από το διαδίκτυο. Κοντολογίς, μουσική ραπ, ποσταρίσματα , ακόλουθους , αλλά κυρίως την ανάγκη τους για ελευθερία, μακριά από τις νόρμες που επιβάλλει η πατριαρχική δομή της μικρής κοινότητας που, ειρήσθω εν παρόδω, είναι μια τουρκική μειονότητα κάπου κοντά στα Σκόπια. Ο αμερικανοθρεμμένος , μεγάλωσε στη ΝΥ, Γκεόργκι Μ. Ουνκόφσκι αντλώντας εμπειρίες από τα καλοκαίρια του στα Σκόπια έφτιαξε μια σύγχρονη ταινία που, εδράζεται στην παράδοση της προαναφερθείσας μειονότητας, χωρίς βέβαια τα δρώμενα να άπτονται μόνον της συγκεκριμένης κοινότητας. Η πατριαρχία υφίσταται στις μέρες μας ακόμη και στις πιο προηγμένες δυτικές κοινωνίες, βλ. γυναικοκτονίες.
Από την άλλη η επίδραση του διαδικτύου στους νέους και κυρίως στην «μαρίδα» είναι αδιαμφισβήτητη, ενώ την ίδια στιγμή καταφέρνει να ισοπεδώνει ή να τροποποιεί σχεδόν όλες τις πολιτισμικές εκφάνσεις στο σύνολο του πλανήτη. Είναι ίσως ο Δούρειος Ίππος που καταφέρνει να αλώσει μεγάλες κοινωνικές ομάδες και εθνότητες, οδηγώντας τες στην πολιτισμική ομογενοποίηση. Δε θα ξεχάσω στις αντιαμερικανικές διαδηλώσεις την αντίφαση, όπου διαμαρτυρίες για τον πόλεμο της Γιουγκοσλαβίας, και όχι μόνον, με ροκ μουσική, τζιν παντελόνια και στα χέρια μάλμπορο και κόκα κόλα. Δύο νέα παιδιά της ίδιας εποχής, διαφορετικής περιοχής, είναι δέσμια της ίδιας παράδοσης. Η Άγια αν και μεγάλωσε στην Γερμανία, ούσα ακόμη παιδί, παντρολογιέται, σύμφωνα με την πατρική επιθυμία. Ο Αχμέτ εγκλωβισμένος στις ανάγκες του βιοπορισμού, συντρέχει τον πατέρα του στις αγροτοκτηνοτροφικές εργασίες, όντας ορφανός και επιφορτισμένος με πατρικά καθήκοντα για τον μικρούλη αδελφό του, ο οποίος δεν μπορεί να μιλήσει προφανώς κουβαλώντας το τραύμα της μητρικής απώλειας.
Η Άγια και ο Αχμέτ αισθάνονται την ίδια ανελευθερία και καταπίεση έχοντας ως μέσο επικοινωνίας αλλά πρωτίστως και γνωριμίας το διαδίκτυο. Αυτό είναι το μέσο διαφυγής και στην πορεία εργαλείο «επανάστασης» για αμφότερους. Έτσι καταφέρνει ο Αχμέτ να στείλει το δικό του μήνυμα παρότρυνσης για αντίσταση και φυγή στη Άγια, μέσα από το τζαμί χρησιμοποιώντας τις τεχνολογικές του γνώσεις. Ωραία σκηνή αλήθεια με τον Αχμέτ να στέλνει τα μηνύματα «επανάστασης» από το τζαμί , μέσω της τεχνολογίας, σε αντιδιαστολή με τον Χότζα και κόντρα τον θρησκευτικό λόγο, αλλά και στην αρνητική έκφανση της παράδοσης . Ο 15άχρονος Αχμέτ ίσως είναι μόνο μια σανίδα σωτηρίας για την Άγια, αλλά αυτός είναι ερωτευμένος. Και ο έρωτας μπορεί να γίνει «επαναστατικός». Θα μου πείτε, μα είναι αριστούργημα η ταινία. Όχι δεν είναι, είναι όμως μια στανιαρισμένη ιστορία με σάρκα και οστά που εδράζεται στη σύγχρονη πραγματικότητα και όχι σε υπερφίαλες εγκεφαλικές κατασκευές . Η ταινία παρουσιάστηκε στ φεστιβάλ του Σάντανς και κέρδισε το βραβείο κοινού. Και ένα τελευταίο. Αποδέκτης της πατριαρχικής αντίληψης δεν είναι μόνο η Άγια, αλλά και ο γαμπρός ο οποίος σαν χάχας κοιτάζει τη νύφη. Μου άρεσε πολύ, προσέξτε τον. Με τους πολύ καλούς, Άριφ Γιακούπ, Άγκους Άγκουσεφ, Άξελ Μεχμέτ, Ντόρα Ακάν Ζλάτανоβα
Γιάννης Γκακίδης
Το κείμενο δημοσιεύτηκε στην ιστοσελίδα kemes.wordpress
