To 1511 ο Μαγγελάνος αποβιβάζεται και ανακαλύπτει την Μαλαισία, προκειμένου να διαδώσει τον χριστιανισμό. Με την επιστροφή του στην Πορτογαλία και μετά από διαφωνία του με τον Πορτογάλλο Βασιλιά, καταφέρνει να πείσει το Ισπανικό Στέμμα να χρηματοδοτήσει το ταξίδι ανακάλυψης της Ανατολής, ακολουθώντας άλλες θαλάσσιες διαδρομές. Το ταξίδι ξεκινάει αλλά οι δοκιμασίες είναι τεράστιες, τόσο στο ηθικό κομμάτι της αποστολής όσο και στο πρακτικό.
Ακούγεται πολύ ωραία η περίληψη για την ταινία αλλά η αλήθεια είναι κάπου αλλού. Η ταινία του Φιλιππινέζου Λαβ Ντίαζ με διάρκεια 155 λεπτών (τουλάχιστον αυτή βλέπουμε στην Ελλάδα) είναι μία άσκηση κινηματογραφικού θάρρους, τόσο από την πλευρά της δημιουργίας όσο και από την πλευρά του θεατή. Το σενάριο της ταινίας γραμμένο από τον ίδιο τον σκηνοθέτη, επικεντρώνεται στον ίδιο τον εξερευνητή Φερδινάνδο Μαγγελάνο, όσο και στους νέους κόσμους που ανακάλυψε προκειμένου να διαδώσει τον Χριστιανισμό και να εξαλείψει το Ισλάμ και την ειδωλολατρία. Ο Ντίαζ ρίχνει το μπαλάκι κατευθείαν στον θεατή για το αν θεωρεί τον άνθρωπο βάναυσο κατακτητή ή έναν τολμηρό θαλασσοπόρο.
Μακρόσυρτα πλάνα-συχνά εντυπωσιακά- της παρθένας φύσης, ιθαγενείς και η βία της εποχής αποτυπωμένη με σκληρό αλλά ταυτόχρονα και σεβαστό κινηματογραφικό τρόπο, διαλογικές σκηνές μεγάλης διάρκειας, σκηνοθετικά τρικ (ιδίως στο ταξίδι και στις φουρτούνες πάνω στο πλοίο), ο ΜΑΓΓΕΛΑΝΟΣ στην τελική είναι μία δελεαστική αλλά ταυτόχρονα δύσκολη στην θέαση της ταινία, που κερδίζει σε σημεία αλλά η εξαντλητική της διάρκεια σε σχέση με το αργό μοντάζ την κάνουν σε σημεία αβάσταχτη. Ο Μαγγελάνος ήταν τελικά τολμηρός αλλά ταυτόχρονα και ένας βάναυσος αποικιοκράτης που στο τέλος εξαργυρώνει τις επιταγές όπως ακριβώς του άξιζε.
Ο σκηνοθέτης είχε δηλώσει πως η αρχική διάρκεια της ταινίας είναι 9 ώρες, στις οποίες μεγάλο ρόλο έπαιζε και η σύντροφος του Μαγγελάνου, της οποίας ο ρόλος στην ταινία φαίνεται πως έχει κοπεί αρκετά στο μοντάζ. Λίγο πριν το περυσινό φεστιβάλ των Καννών παρέδωσε την σχεδόν τρίωρη βερσιόν, και κατάφερε να κάνει μία ταινία, που δεν μπορεί να ονομαστεί έπος παρά ένα κινηματογραφικό όραμα που ποντάρει στην άσκηση θάρρους. Δεν είναι ασήμαντο αλλά δεν το λες και κινηματογραφική απόλαυση πνευματικής αίσθησης, διότι το σινεμά θέλει ρυθμό και όχι κόψε ράψε επιβλητικών εικόνων και χλιαρής δράσης. Δύσκολο πράγμα η εξερεύνηση.
Αχιλλέας Βασιλείου
Το κείμενο δημοσιεύτηκε στην ιστοσελίδα cinepivates.gr