Πως θα βρεθούν τα φράγκα; Ε; Πως;
Ιδού το ένα και μοναδικό θέμα την τελευταίας ταινίας του Γιάννη Οικονομίδη. Τα φράγκα. Μόνο τα φράγκα. Τίποτ’ άλλο δεν έχει εδώ σημασία. Και γι’ αυτά τα φράγκα, ο Θωμάς Αλεξόπουλος, ο κεντρικός ήρωας της εξαιρετικά δυσάρεστης αυτής ιστορίας, τον οποίο υποδύεται σε έναν ρόλο που δείχνει ότι του ταιριάζει γάντι ο Βασίλης Μπισμπίκης, είναι διατεθειμένος να κάνει τα πάντα.
Μια ταινία – αγώνας δρόμου
Ο αγώνας δρόμου ενός μολυσμένου, κατεστραμμένου, απελπισμένου και εντελώς ανόητου νεόπλουτου μεσήλικα, ο οποίος ζει με την ψευδαίσθηση ότι θα σωθεί βρίσκοντας τα χρήματα που χρωστάει.
Ο Θωμάς είναι τόσο βλάκας που δεν βλέπει μπροστά του. Δεν καταλαβαίνει ότι έχει προ πολλού «τελειώσει». Το παιχνίδι είναι χαμένο. Ακριβώς επειδή χαράμισε την ζωή του προσπαθώντας να κερδίσει όλα αυτά που τώρα… χρωστάει.
Οπότε ο Γιάννης Οικονομίδης που έγραψε το σενάριο μαζί με τον ηθοποιό Βαγγέλη Μουρίκη, έχει ένα λαβράκι στα χέρια του: το σασπένς. Πώς θα βρεθούν τα εκατοντάδες χιλιάδες ευρώ που ο Θωμάς χρωστάει στον επαγγελματία τοκογλύφο τον Παντελή (Γιάννης Αναστασάκης), ο οποίος κατά βάθος ελπίζει να μην τον πληρώσει γιατί είναι σαδιστής και αυτό που θέλει είναι να του προκαλέσει πόνο.
Κι άλλος πόνος, πόνος στον πόνο, όλοι πονούν σε αυτή την ταινία
Ο χρόνος όμως είναι τόσο πολύ περιορισμένος και τα λεφτά τόσο πολλά που μόνο ένα θαύμα θα σώσει τον Θωμά και μαζί θα σώσει το σπίτι του.
Ένα θαύμα, ή ένα έγκλημα
Με την σκηνοθετική αρτιότητα και οικονομία που τον διακρίνει, ο Οικονομίδης ακολουθεί υπομονετικά τον Θωμά σε κάθε του βήμα. Και μέσω των ανθρώπων που ο Θωμάς συναντά κυκλοφορώντας με την κουρσάρα του – όπως οι εξαντλημένοι κακοποιοί του Φαρ Γουέστ πάνω στ’ άλογά τους – αλλά και των καταστάσεων που ζει, ο σκηνοθέτης εικονογραφεί το «μεγαλείο» της χυδαιότητας στην μικρογραφία μιας Ελλάδας στην οποία όντως, το μόνο που φαίνεται να έχει πια σημασία, είναι το χρήμα.
Και ναι, έτσι είναι. Αν το καλοσκεφτείς, σε πολλούς ανθρώπους, έτσι είναι. Αυτή η λύσσα για το χρήμα που εδώ και μερικά χρόνια (από το τέλος του Covid 19 και μετά), ή έχει μετατρέψει φτωχούς σε πλούσιους ή έχει καταστρέψει ολοσχερώς πολύ κόσμο, είναι – ας μη γελιόμαστε – η απόλυτη προτεραιότητα της ελληνικής κοινωνίας των ημερών μας.
Όλα μπορούν να θυσιαστούν στο βωμό του χρήματος και η ταινία αυτή το λέει αληθινά και με ένα τρόπο που σε τσακίζει, που σε αφήνει ψυχικό ράκος. Γιατί ο Οικονομίδης θέλει να σε τσακίσει. Αυτός είναι ο στόχος της ταινίας του.
Ο νεόπλουτος Θωμάς έχει μετατραπεί τον σε κτήνος παρασυρμένος από την ψευδαίσθηση του νεοπλουτισμού που τον έχει καταστρέψει. Οπότε όρια δεν υπάρχουν. Για τον Θωμά δεν υπάρχει τίποτ’ άλλο. Δεν υπάρχει ούτε σύζυγος (Μαρία Κεχαγιόγλου), ούτε γιος (Γιάννης Νιάρρος) ούτε κόρη (Αναστασία Χατζηαθανασίου), ούτε νύφη (Ιωάννα Κολιοπούλου), ούτε πατέρας (Γιώργος Κολιόπουλος), ούτε αδελφός (Δαυίδ Σταμούλος), ούτε καν το ότι σύντομα ο Θωμάς θα γίνει παππούς.
Υπάρχουν μόνο τα φράγκα
Παρότι το πλαίσιο της «Σπασμένης φλέβας» δεν είναι πρωτόγνωρο, ο Οικονομίδης δεν θέλει να χαριστεί πουθενά, ούτε να «παίξει» με την ταινία είδους, όπως με πολλή μαστοριά έκανε ο Αλέξης Αλεξίου στην ταινία «Τετάρτη 04.45» (2015) στην οποία ο ήρωας του Στέλιου Μάινα βρισκόταν στην ίδια περίπου κατάσταση στην οποία βρίσκεται εδώ ο Θωμάς Αλεξόπουλος.
Δεν υπάρχουν από μηχανής Θεοί στις ταινίες του Οικονομίδη. Και όπως πάντα, έτσι και εδώ, όλοι ανεξαιρέτως, από τους λοιπούς καλλιτεχνικούς συντελεστές ως τους τεχνικούς και τους επαγγελματίες ηθοποιούς ως τους ερασιτέχνες ηθοποιούς (π.χ. οι Σταμόπουλος και Κολλιόπουλος αλλά και η καταπληκτική Σοφία Κουνιά που κλέβει παράσταση), βοηθούν τον σκηνοθέτη στην δημιουργία του πιο μαύρου έργου της καριέρας του.
Ένα μόνο είναι το ερώτημα: Αντέχεις να το δεις;
Καριέρα στην οποία ούτως ή αλλως, αν κρίνει κανείς από το ως τώρα έργο του Οικονομίδη, από το «Σπιρτόκουτο» ως την «Μπαλάντα της τρύπιας καρδιάς», δεν θα δεις και πολύ ασπράδι.
Γιάννης Ζουμπουλάκης
Το κείμενο δημοσιεύτηκε στην ιστοσελίδα tovima.gr