Δεν είναι μια απλή ερωτική ιστορία
Η 17χρονη Γιοχάνε νιώθει μια ακατανίκητη έλξη για τη νέα της καθηγήτρια Γιοχάνα. Σε σύντομο χρονικό διάστημα οι δυο τους θα αρχίζουν να συναντιούνται τακτικά στο διαμέρισμα της καθηγήτριας. Όμως μετά από μερικούς μήνες η σχέσης τους θα διακοπεί και η Γιοχάνε, θέλοντας να κρατήσει ζωντανές τις αναμνήσεις των όσων έζησε, αποφασίζει να τα καταγράψει σε ένα πολυσέλιδο αφήγημα. Αρχικά έχει αποφασίσει να μην το δείξει σε κανέναν και να το κρατήσει μόνον για τον εαυτό της. Τελικά όμως αποφασίζει να το μοιραστεί με την ποιήτρια γιαγιά της, η οποία μένει εντυπωσιασμένη από το γράψιμο της εγγονής της. Στη συνέχεια όμως θα διαβαστεί και από την κόρη της και μητέρα της Γιοχάνε, η οποία θα ταραχτεί από τα όσα μαθαίνει για την κόρη της και για τις ερωτικές της προτιμήσεις. Με μια πιο ώριμη σκέψη όμως, θα αποδεχτεί την πραγματικότητα. Προκειμένου να μάθει τι ακριβώς έχει συμβεί μεταξύ της κόρης της και της καθηγήτριας αποφασίζει να συναντηθεί με τη δεύτερη ενώ παράλληλα γιαγιά και μητέρα, εντυπωσιασμένες από το συγγραφικό ταλέντο της εγγονής και κόρης τους την πείθουν να εκδώσει το γραπτό της.
Τα «Όνειρα» (Drommer) είναι η τρίτη ταινία της τριλογίας του Νταγκ Γιόχαν Χάουγκερουντ «Σεξ/Αγάπη/Όνειρα» (Sex/Love/Dreams) που κέρδισε μάλιστα τη Χρυσή Άρκτο στο Βερολίνο.
Τα «Όνειρα» δεν είναι μια απλή ταινία. Μπορεί να αφηγείται μια συνηθισμένη ιστορία αγάπης αλλά ο Χάουγερουντ χειρίζεται το θέμα του με ακαταμάχητη σκηνοθετική δεξιοτεχνία.
Με διακριτικότητα και εντελώς ακομπλεξάριστα ο σκηνοθέτης αφηγείται μια ιστορία προσωπικής απελευθέρωσης, συγκεκριμένα της κεντρικής ηρωίδας, η οποία ανακαλύπτει πτυχές του εαυτού της και των ανθρώπινων σχέσεων που δεν γνωρίζει. Και καλά ως εδώ αλλά μετά από την αποκάλυψη της ιδιότυπης σχέσης μεταξύ της Γιοχάνε με την καθηγήτριά της και ενώ δημιουργείται στο θεατή η εντύπωση ότι από εδώ και πέρα θα δούμε τον τρόπο διαχείρισης της κατάστασης από τα εμπλεκόμενα μέρη, ο σκηνοθέτης κάνει ένα ακόμη βηματάκι και μας φέρνει μπροστά σε νέα δεδομένα. Κι έτσι, βηματάκι-βηματάκι, σκαλοπάτι-σκαλοπάτι εξελίσσει την ιστορία όλο και περισσότερο. Κι όταν μάλιστα γίνεται η συνάντηση της μητέρας με την καθηγήτρια τα όρια μεταξύ αλήθειας και ψέματος αρχίζουν να θολώνουν. Τι στ’ αλήθεια συνέβαινε στις συναντήσεις στο σπίτι της καθηγήτριας; Πόσα από όσα αφηγείται η 17χρονη στο γραπτό της είναι αληθινά και όχι αποτύπωση επιθυμιών της; Εδώ πλέον μπαίνει πολύ έντονα το στοιχείο της αμφισημίας. Πραγματικότητα, φαντασία και πιθανόν κρυμμένες αλήθειες που ποτέ δεν ξεκαθαρίζουν! Κι έτσι η ταινία συνεχίζεται, και φαίνεται σα να μην τελειώνει αφού όλο και κάτι άλλο συμβαίνει, όλο και κάτι προστίθεται.
Ένα δυνατό σενάριο και ένας απίθανος σκηνοθετικός ρυθμός οδηγεί το θεατή μέσα από μονοπάτια της ανθρώπινης επιθυμίας, των όσων συνέβησαν ή των όσων θα ήθελε η ηρωίδα να συμβούν. Και βέβαια όλη αυτή η κλιμακωτή αφηγηματική εξέλιξη οδηγεί σε ένα διφορούμενο, ανοιχτό φινάλε, ιδανική επιλογή του σκηνοθέτη για να τελειώσει την ιστορία του.
Τα «Όνειρα» είναι ένα θαυμάσιο ρομαντικό, ψυχολογικό δράμα ενηλικίωσης που προσωπικά με εντυπωσίασε με το δυναμισμό της σκηνοθεσίας της και με τη σιγουριά με την οποία ο νορβηγός σκηνοθέτης διεισδύει στους χαρακτήρες του.
Στράτος Κερσανίδης
Το κείμενο δημοσιεύτηκε στην ιστοσελίδα kersanidis.wordpress.com