Μενού

Το βρετανικό κράτος υπήρξε ένα από τα κύρια αίτια του μεταναστευτικού προβλήματος

passalis

Με μια νέα, φτιαγμένη με το πάθος και την ενέργεια του ακτιβιστή, ταινία, «Η τελευταία παμπ», επιστρέφει ο διάσημος Βρετανός δημιουργός Κεν Λόουτς, βραβευμένος δυο φορές με το Χρυσό Φοίνικα των Καννών για τις ταινίες του, «Ο άνεμος χορεύει το κριθάρι», το 2008, και «Εγώ, ο Ντάνιελ Μπλέικ» το 2016. Ταινία, που πρωτοπροβληθηκε πρόσφατα στο 36ο Πανόραμα Ευρωπαϊκού Κινηματογράφου και που, από σήμερα, αρχίζει την πορεία της στις αίθουσες. Ταινίας φτιαγμένη με σκηνές στέρεες, πλούσιες σε αισθήματα αλλά και, όταν χρειάζονται, ανατροπές, με βάση το θαυμάσιο, πυκνό, φτιαγμένο με οικονομία, και με ωραίους χαρακτήρες, σενάριο του τακτικού του συνεργάτη, Πολ Λάβερτι.

Στο επίκεντρο της ιστορίας είναι το The Old Oak του τίτλου, το μόνο εναπομένον pub σ’ ένα χωριό της βορειοανατολικής Αγγλίας, μιας  ακμάζουσας μεταλλουργίας, το μοναδικό μπαρ όπου μπορούν ακόμη να συγκεντρώνονται οι κάτοικοι. Ένα «παμπ» που με δυσκολία καταφέρνει να κρατήσει ο ιδιοκτήτης του, Τι Τζέι, κι όπου τα πράγματα δυσκολεύονται ακόμη περισσότερο όταν στο χωριό καταφθάνουν οι πρώτοι Σύριοι μετανάστες, θύματα του πολέμου, που ο Τι Τζέι αποφασίζει να βοηθήσει. Συνάντησα τον Κεν στις Κάννες, όπου η ταινία του συμμετείχε στο Διαγωνιστικό τμήμα του φεστιβάλ και μπορέσαμε να μιλήσουμε για την ταινία του και γενικότερα για την κοινωνική και πολιτική.
Είναι πάντα ευχάριστο να σε βλέπω στις Κάννες με καινούργια ταινία. Ταινία που μου άρεσε ιδιαίτερα και που θα ήθελα πολύ να τη συμπεριλάβω και στο φετινό 36ο Πανόραμα Ευρωπαϊκού Κινηματογράφου τον Νοέμβριο όπου θα ήθελα να μπορέσεις να έρθεις κι εσύ και να την παρουσιάσεις στο κοινό.

    • Ευχαριστώ πολύ, θα το ήθελα κι εγώ, αλλά αν δεν μπορέσω θα δούμε μήπως έρθει ο Πολ (Λάβερτι). 

    • Πώς ξεκίνησε η ιδέα για αυτό το παμπ; Ήταν ιδέα του Πολ; Και πως αναπτύχθηκε;

    • Ναι, ξεκίνησε από τον Πολ, που μου την πρότεινε και έκανε, όπως πάντα, και τις έρευνες του, πριν προχωρήσουμε μαζί. Ήταν μια πολύ καλή ευκαιρία να δείξουμε τα προβλήματα των χωριών στην βορειοανατολική περιοχή της Βρετανίας, εκεί που κάποτε υπήρξαν ανθρακωρυχεία που έκλεισαν με την πολιτική της Θάτσερ και που αφέθηκαν στην τύχη τους, με κατοίκους χωρίς δουλειές, με την εξαφάνιση ακόμη και αναγκαίων υποδομών, του ταχυδρομείου, των τραπεζών… Τα λιγοστά παμπ, όπως αυτό της ταινίας, είναι ο μοναδικός χώρος για μια κοινωνική σύναξη, όπου, πίνοντας ένα ποτήρι μπίρα, τους δίνεται η ευκαιρία για συναναστροφή, για ανθρώπινη επαφή, μακριά από την τηλεόραση και την καθημερινή, επίμονη κυβερνητική προπαγάνδα για το πόσο ωραία περνάνε, και πώς το κράτος λαμβάνει τα αναγκαία μέτρα για την καλυτέρευση της ζωής τους. Το παμπ μετατρέπεται σε χώρο για να κουβεντιάσουν, να συζητήσουν, να βρουν τρόπους αντιμετώπισης των προβλημάτων τους. 

    • Αυτή η επαφή τους φέρνει πιο κοντά, τους δίνει την ευκαιρία να μοιράζονται τα συναισθήματα τους, τις σκέψεις τους, ο χώρος μετατρέπεται σε μέρος συνάντησης, ακριβώς όπως και οι κινηματογραφικές αίθουσες που δυστυχώς αρχίζουν να εξαφανίζονται, που τις υποστήριξες και στην Αθήνα, όταν το υπουργείο πολιτισμού ήθελε να τις μετατρέψει σε ξενοδοχειακές επιχειρήσεις…

    • Ναι, ακριβώς, κι αυτό όπως πολύ σωστά τα λες, ήθελε να κάνει σήμερα η οικονομία μας. Η κοινωνία απομονώνεται, κατακερματίζεται. Οι άνθρωποι οδηγούνται στην απομόνωση. 

  • Υπάρχουν όμως και συγκρούσεις και αντεγκλήσεις σε αυτό το παμπ…

  • Ναι, αυτοί που έρχονται είναι πρόσωπα από διαφορετικές γενιές και με διαφορετικές πολιτικές αντιλήψεις. Η ανεργία, η συνεχής εκμετάλλευση, η οικονομική απόσταση που διαρκώς αυξάνεται, κάνοντας τους φτωχούς φτωχότερους και τους πλούσιους πλουσιότερους, δημιουργούν έχθρα και οργή. Και η εμφάνιση των Σύριων μεταναστών, σε ένα τέτοιο εγκαταλειμμένο, φτωχό χωριό, εξαγριώνει μερικούς, τους οδηγεί στο ρατσισμό. Εδώ υπάρχει και η ελπίδα στην ταινία. Γιατί ευτυχώς υπάρχουν και άνθρωποι, όπως ο Τι Τζέι (ο ιδιοκτήτης της παμπ) που έχουν την αίσθηση της αλληλεγγύης, που όταν γνωρίζουν πως κάποιος χρειάζεται βοηθεια τον βοηθάνε. Αυτό έχει αναπτυχθεί μέσα στην εργατική τάξη ύστερα από χρόνια αγώνων. Υπάρχει τεράστια δύναμη αλληλεγγύης ανάμεσα στους ανθρακωρύχους και στις παλιές βιομηχανίες και τη θυμούνται. Τελικά, πρέπει να την ανακαλύψουμε ξανά, να την οργανώσουμε, να φτιάξουμε την πολιτική μας γύρω από αυτήν, να την κάνουμε συγκεκριμένη. Υπάρχουν πολλά πράγματα υπέρ μας, αν και δεν θα τα αναγνώριζες εύκολα εξαιτίας τουΤύπου, του BBC, που προωθούν τον πεσιμισμό και τις αδυναμίες της εργατικής τάξης.

  • Υπάρχουν σήμερα δυστυχώς σε αρκετές ευρωπαϊκές χώρες ακροδεξιά κόμματα και κυβερνήσεις που το εκμεταλλεύονται αυτό και λένε στον κόσμο, εμείς αγωνιζόμαστε για σας, και ο κόσμος τους πιστεύει…

  • Ναι. Ναι. Είναι το μάθημα του 20ου αιώνα. Από τη δεκαετία του ‘20, με την μεγάλη απεργία του 1920. Και το κάνουν τώρα, υποστηρίζουν το ρατσισμό, ενθαρρύνουν τον ρατσισμό, ακόμη και ο τύπος. Ακόμη και οι σοβαρές εφημερίδες, όχι μόνο ο κίτρινος τύπος, προωθούν τη δεξιά πολιτική, υποστηρίζουν τον Τραμπ, γοητεύονται από τον Μπόρις Τζόνσον, ευτυχώς τον έπαψαν. Οδηγούμαστε σε ένα άλλο ολοκαύτωμα. Αυτό είναι το πρόβλημα..

  • Αυτό συμβαίνει αυτή τη στιγμή στην Ελλάδα. Τα Ακροδεξιά κόμματα τα ρίχνουν στους μετανάστες, που μας τρώνε τα λεφτά, τις δουλειές, με τον ίδιο τρόπο που ο Χίτλερ έριχνε όλα τα κακά στους Εβραίους. 

  • Ναι, ακριβώς έτσι. Αντίθετα με την Ελλάδα και την Ιταλία, και με εξαίρεση τη Μέρκέλ που δέχτηκε ένα μεγάλο αριθμό μεταναστών, η υπόλοιπη Ευρώπη παραμένει αδιάφορη, ακόμη και εχθρική. Γι’ αυτό καταλαβαίνεις τους Έλληνες και τη στάση τους. Βλέπεις πως κάποια στιγμή τα πράγματα θα εκραγούν. Αν αφήνεις μια χώρα να αντιμετωπίσει μόνη της το πρόβλημα, με εκατομμύρια μεταναστών, αντιλαμβάνεσαι πως θα υπάρξει αντίδραση.  

  • Βάζεις όμως στην ταινία σου και κάποιους τύπους να εναντιώνονται στις προσπάθειες ένταξης των μεταναστών στη ζωή του χωριού. Είναι για σένα οι κακοί της ταινίας;

  • Δεν πιστεύω πως είναι κακοί. Αυτά που λένε είναι η αλήθεια. Οι μετανάστες φτάνουν με τα παιδιά τους, αυτά αρχίζουν να πηγαίνουν στο σχολείο, όπου ο δάσκαλος είναι ήδη υπερφορτωμένος με 30-35 μικρά παιδιά, ξαφνικά φτάνουν άλλα 7 με 8 παιδιά, που δεν μιλάνε καθόλου την αγγλική γλώσσα, ο δάσκαλος προσπαθεί να τα εντάξει, αυτό τον αναγκάζει να παραμερίσει τα άλλα παιδιά, εκείνα το λένε στους γονείς τους, και βέβαια, αυτοί αρχίζουν να παραπονιούνται και να αντιδρούν. Μη ξεχνάμε πως έχουν χάσει τη δουλειά τους, τα μαγαζιά έχουν κλείσει, κανένας δεν ενδιαφέρεται γι’ αυτούς. Και έρχονται και οι μετανάστες και κάνουν τη ζωή τους πιο δυσκολη. Πηγαίνεις στο γιατρό κι αυτός δεν έχει χρόνο γιατί φροντίζει μετανάστες που δεν μιλούν αγγλικά και του παίρνει τη διπλάσια ώρα. 

    • Υπάρχει όμως μια μερίδα που αντιτίθεται

    • Ναι, αλλά δεν τον βλέπεις να το αναφέρει ο Τύπος. 

    • Έχουν εξαφανίσει και όλες τις κοινωνικές παροχές, τις υπηρεσίες υγείας…

    • Ναι, όλα έχουν ιδιωτικοποιηθεί. Τα ιατρεία έχουν υποβαθμιστεί, ούτε τα δόντια σου δεν μπορείς πια να φτιάξεις. Αν έχεις άνοια πρέπει να πληρώνεις εσύ. Όλα έχουν καταρρεύσει. Σιγά, σιγά, έχουν εξαφανιστεί όλα. Όσο για το κλιματικό πρόβλημα δεν ενδιαφέρονται καθόλου. Το Εργατικό Κόμμα, όταν είχε, γύρω στο 2015-16, αριστερό αρχηγό, τον Κόρμπιν, αγωνιζόταν για την παγκόσμια επιβολή των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, την αναγνώριση ενός Παλαιστινιακού κράτους, τη διερεύνηση αν η ύπαρξη του ΝΑΤΟ είναι πια αναγκαία γιατί η επεκτατικότητα του έχει καταντήσει να είναι επιθετική. Το 2021 είμαστε σχεδόν έτοιμοι να νικήσουμε και το κατεστημένο τον αφαίρεσε από τη θέση του, στην πραγματικότητα ήταν σαν πραξικόπημα, κατηγορώντας τον για αντισημιτισμό. Όλος ο τύπος, ακόμη και φιλελεύθερες εφημερίδες όπως η Γκάρντιαν, υποστήριξαν την καμπάνια εναντίον του και τον έδιωξαν. Τώρα εξαφανίστηκε. Ποτέ δεν τον καλούν στο BBC, ο τύπος τον αποφεύγει, δεν τον αναφέρουν ποτέ. Παρόλο που μιλάει σε πλήθη στην επαρχία, κανένας δεν τον αναφέρει. Αντίθετα, τον Μπόρις Τζόνσον, παρόλα που έχει κάνει, και να σπάσει ένα παράθυρο τον αναφέρουν. Παραμένει συνεχώς στο επίκεντρο των ειδήσεων.

    • Βλέπεις κάποια αλλαγή στο Εργατικό Κόμμα;

    • Δυστυχώς όχι προς το παρόν. Εκείνη την περίοδο ήταν η στιγμή της ελπίδας μας. Και οι άνθρωποι είναι ακόμη εκεί, το μισό εκατομμύριο κοσμου που ο Κόρμπιν κατάφερε να συσπειρώσει γύρω από το κόμμα ακόμη περιμένουν. Υπάρχει μια τόσο ισχυρή αίσθηση ενάντια στη σημερινή πολιτική αλλά και οι δυναμικές συγκεντρώσεις του δεν αναφέρονται από τον Τύπο. Έχουμε μια αδίστακτη κοινωνική τάξη, αλλά ευτυχώς εξακολουθεί να υπάρχει και μια αντίσταση. Και ποια είναι η λύση για σένα;

      • Πρέπει να δεχτούμε το σχέδιο του ΟΗΕ. Είναι ο μόνος οργανισμός που έχουμε. Γιατί εδώ λέμε τι να τους κάνουμε; Δεν έχουμε χώρο, ούτε για μας. Μια παγκόσμια οργάνωση σαν τον ΟΗΕ είναι το μόνο που μπορεί να δώσει μια γενικότερη, παγκόσμια λύση. Όλες οι χώρες μαζί να πάρουν τη σωστή απόφαση και να κάνουν τις χώρες ασφαλείς. Είναι ένα βήμα μακριά από του να λένε, αυτοί φταίνε. Μερικοί λένε φταίνε. Αλλά υπάρχουν και εκείνοι που λένε δεν φταίνε. Και προσπαθούν να τους βοηθήσουν. 

      • Και η Βρετανία τι μπορεί να κάνει σ’ αυτό;

      • Πρώτα από όλα δεν πρέπει να κάνει πολέμους. Δεν μπορείς, δεν πρέπει να εισβάλλεις σε άλλες χώρες. Ήσουν ιμπεριαλιστική χώρα και τώρα πρέπει να αποζημιώσεις όσες χώρες εκμεταλλεύτηκες, πήρες όλο τον πλούτο τους και τις εγκατέλειψες, με τους κατοίκους να ζουν στη φτώχεια και την εκμετάλλευση. Κι όταν τώρα έρχονται οι μετανάστες πρέπει να σεβόμαστε τα δικαιώματά τους και να αναγνωρίζουμε τις ανάγκες τους. Το βρετανικό κράτος υπήρξε ένα από τα κύρια αιτία του μεταναστευτικού προβλήματος

      • Πώς ήταν η συνεργασία με τους ίδιους τους μετανάστες, που δεν ήταν επαγγελματίες ηθοποιοί;

      • Ήταν πολύ εύκολοι. Είναι Σύριοι από την ίδια περιοχή. Εκτός από τη νεαρή που ερμηνεύει τον κύριο ρόλο. Έμαθα πολλά από αυτούς σε κάθε σκηνή. Γιατί ανήκουν σε μια κουλτούρα που δεν γνώριζα. Κάθε τι που λένε σύμφωνα με το σενάριο του Πολ, πρέπει να το γνωρίζουν, να το κάνουν κάτι δικό τους, όχι ξένο, όχι επειδή το έγραψε ο Πολ. Ακολουθούν το ένστικτό τους.Κάθε τι πρέπει να τους ανήκει. Κι αυτό πρέπει να το αποδεχτείς.

        • Ενώ οι κάτοικοι του χωριού παραπονιούνται πως κανένας δεν τους φροντίζει, δεν έχουν χρήματα, δεν έχουν εργασία, το κράτος ξοδεύει τόσα εκατομμύρια για τους βασιλικούς γάμους. Τι έχεις να πεις γι’ αυτό;  

        • Οι άνθρωποι είναι πολύ κυνικοί για όλα αυτά, το ίδιο κυνικοί και για τη Βασιλική οικογένεια. Η στέψη είναι προπαγάνδα για την άρχουσα τάξη, την ιεραρχία.

          -Πώς ήταν η συνεργασία με τους ίδιους τους μετανάστες, που δεν ήταν επαγγελματίες ηθοποιοί;

        • Πρέπει να δεχτούμε το σχέδιο του ΟΗΕ. Είναι ο μόνος οργανισμός που έχουμε. Γιατί εδώ λέμε τι να τους κάνουμε; Δεν έχουμε χώρο, ούτε για μας. Μια παγκόσμια οργάνωση σαν τον ΟΗΕ είναι το μόνο που μπορεί να δώσει μια γενικότερη, παγκόσμια λύση. Όλες οι χώρες μαζί να πάρουν τη σωστή απόφαση και να κάνουν τις χώρες ασφαλείς. Είναι ένα βήμα μακριά από του να λένε, αυτοί φταίνε. Μερικοί λένε φταίνε. Αλλά υπάρχουν και εκείνοι που λένε δεν φταίνε. Και προσπαθούν να τους βοηθήσουν.

        • Και η Βρετανία τι μπορεί να κάνει σ’ αυτό;

        • Πρώτα από όλα δεν πρέπει να κάνει πολέμους. Δεν μπορείς, δεν πρέπει να εισβάλλεις σε άλλες χώρες. Ήσουν ιμπεριαλιστική χώρα και τώρα πρέπει να αποζημιώσεις όσες χώρες εκμεταλλεύτηκες, πήρες όλο τον πλούτο τους και τις εγκατέλειψες, με τους κατοίκους να ζουν στη φτώχεια και την εκμετάλλευση. Κι όταν τώρα έρχονται οι μετανάστες πρέπει να σεβόμαστε τα δικαιώματά τους και να αναγνωρίζουμε τις ανάγκες τους. Το βρετανικό κράτος υπήρξε ένα από τα κύρια αιτία του μεταναστευτικού προβλήματος.

          Πώς ήταν η συνεργασία με τους ίδιους τους μετανάστες, που δεν ήταν επαγγελματίες ηθοποιοί;

          Ήταν πολύ εύκολοι. Είναι Σύριοι από την ίδια περιοχή. Εκτός από τη νεαρή που ερμηνεύει τον κύριο ρόλο. Έμαθα πολλά από αυτούς σε κάθε σκηνή. Γιατί ανήκουν σε μια κουλτούρα που δεν γνώριζα. Κάθε τι που λένε σύμφωνα με το σενάριο του Πολ, πρέπει να το γνωρίζουν, να το κάνουν κάτι δικό τους, όχι ξένο, όχι επειδή το έγραψε ο Πολ. Ακολουθούν το ένστικτό τους.Κάθε τι πρέπει να τους ανήκει. Κι αυτό πρέπει να το αποδεχτείς?

          Ενώ οι κάτοικοι του χωριού παραπονιούνται πως κανένας δεν τους φροντίζει, δεν έχουν χρήματα, δεν έχουν εργασία, το κράτος ξοδεύει τόσα εκατομμύρια για τους βασιλικούς γάμους. Τι έχεις να πεις γι’ αυτό;  

        • Οι άνθρωποι είναι πολύ κυνικοί για όλα αυτά, το ίδιο κυνικοί και για τη Βασιλική οικογένεια. Η στέψη είναι προπαγάνδα για την άρχουσα τάξη, την ιεραρχία. 

        • Υπάρχει όμως μια μερίδα που αντιτίθεται…

        • Ναι, αλλά δεν τον βλέπεις να το αναφέρει ο Τύπος. 

        • Έχουν εξαφανίσει και όλες τις κοινωνικές παροχές, τις υπηρεσίες υγείας…

        • Ναι, όλα έχουν ιδιωτικοποιηθεί. Τα ιατρεία έχουν υποβαθμιστεί, ούτε τα δόντια σου δεν μπορείς πια να φτιάξεις. Αν έχεις άνοια πρέπει να πληρώνεις εσύ. Όλα έχουν καταρρεύσει. Σιγά, σιγά, έχουν εξαφανιστεί όλα. Όσο για το κλιματικό πρόβλημα δεν ενδιαφέρονται καθόλου. Το Εργατικό Κόμμα, όταν είχε, γύρω στο 2015-16, αριστερό αρχηγό, τον Κόρμπιν, αγωνιζόταν για την παγκόσμια επιβολή των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, την αναγνώριση ενός Παλαιστινιακού κράτους, τη διερεύνηση αν η ύπαρξη του ΝΑΤΟ είναι πια αναγκαία γιατί η επεκτατικότητα του έχει καταντήσει να είναι επιθετική. Το 2021 είμαστε σχεδόν έτοιμοι να νικήσουμε και το κατεστημένο τον αφαίρεσε από τη θέση του, στην πραγματικότητα ήταν σαν πραξικόπημα, κατηγορώντας τον για αντισημιτισμό. Όλος ο τύπος, ακόμη και φιλελεύθερες εφημερίδες όπως η Γκάρντιαν, υποστήριξαν την καμπάνια εναντίον του και τον έδιωξαν. Τώρα εξαφανίστηκε. Ποτέ δεν τον καλούν στο BBC, ο τύπος τον αποφεύγει, δεν τον αναφέρουν ποτέ. Παρόλο που μιλάει σε πλήθη στην επαρχία, κανένας δεν τον αναφέρει. Αντίθετα, τον Μπόρις Τζόνσον, παρόλα που έχει κάνει, και να σπάσει ένα παράθυρο τον αναφέρουν. Παραμένει συνεχώς στο επίκεντρο των ειδήσεων.

        • Βλέπεις κάποια αλλαγή στο Εργατικό Κόμμα;

        • Δυστυχώς όχι προς το παρόν. Εκείνη την περίοδο ήταν η στιγμή της ελπίδας μας. Και οι άνθρωποι είναι ακόμη εκεί, το μισό εκατομμύριο κοσμου που ο Κόρμπιν κατάφερε να συσπειρώσει γύρω από το κόμμα ακόμη περιμένουν. Υπάρχει μια τόσο ισχυρή αίσθηση ενάντια στη σημερινή πολιτική αλλά και οι δυναμικές συγκεντρώσεις του δεν αναφέρονται από τον Τύπο. Έχουμε μια αδίστακτη κοινωνική τάξη, αλλά ευτυχώς εξακολουθεί να υπάρχει και μια αντίσταση.

Νίνος Φένεκ Μικελίδης
Η συνέντευξη δη
μοσιεύτηκε στην ιστοσελίδα enetpress.gr

Smart Search Module