Μια σήπουσα κοινωνία
Ο Εντ αφηγείται και μέσα από τη αφήγηση παρουσιάζει την οικογένειά του. Τα αδέλφια του Τζακ, Άννα και Ρόμπερτ, τον τυφλό πατέρα τους και τη νεκρή μητέρα τους που πέθανε κατασπαραγμένη από λύκους! Στο επίκεντρο βρίσκεται ο μεγάλος αδελφός, ο Τζακ, ο οποίος σχεδιάζει να μετακομίσει και να μείνει με τη μέλλουσα σύζυγό του. Η γνωριμία με τα μέλη της οικογένειας θα φέρει στο φως τις αλλόκοτες σχέσεις μεταξύ των μελών της, τα ψέματα και τις αποσιωπήσεις μέσα από τα οποία θα αποκαλυφθεί η δυσλειτουργία και η σταδιακή αποσύνθεσή της.
Ο Καρίμ Αϊνούζ με την ταινία του «Το κλάδεμα της τριανταφυλλιάς» (Rosebush pruning) σμπαραλιάζει τα ψεύδη και τους μύθους επάνω στα οποία είναι χτισμένη η (μεγαλο)αστική οικογένεια. Η αποσύνθεση, η παρακμή και η σήψη αποτελούν εικόνα της ίδιας της κοινωνίας. Άλλωστε το σενάριο είναι του Ευθύμη Φιλίππου, στενού συνεργάτη του Γιώργου Λάνθιμου και σίγουρα φέρνει στο μυαλό τον «Κυνόδοντα».
Ουσιαστικά πρόκειται για ριμέικ της σοκαριστικής ταινίας «Γροθιές στην τσέπη» του Μάρκο Μπελόκιο. Βέβαια το 1965, που γυρίστηκαν οι «Γροθιές…», ο κόσμος βρισκόταν σε εξεγερσιακό οίστρο και μπροστά στη γέννηση και την ανάπτυξη των παγκόσμιων κινημάτων αμφισβήτησης. Και ταινίες όπως εκείνη, που έβαζαν στο στόχαστρο της κριτικής τους το πολιτικό και κοινωνικό στάτους, συμβάδιζαν με το γενικότερο κλίμα, ενισχύοντας μάλιστα την ριζοσπαστικοποίηση της κοινωνίας. Αντίθετα σήμερα ο κόσμος είναι πολύ διαφορετικός. Η επικράτηση του νεοφιλελευθερισμού και ο κοινωνικός εκφασισμός φαίνεται να έχουν το πάνω χέρι. Αυτό κάνει την ταινία του Αϊνούζ επίκαιρη χωρίς όμως να απευθύνεται σε ένα έντονα πολιτικοποιημένο και ριζοσπαστικοποιημένο κοινό και μοιάζει περισσότερο με διαπίστωση και καταγραφή μια κατάστασης.
Παρόλα αυτά ο Καρίμ Αϊνούζ τολμά -και πολύ καλά κάνει- να συγκρουστεί με τον καθωσπρεπισμό της αστικής οικογένειας και μιας νοσηρής κοινωνίας που βρίσκεται σε βαθιά κρίση. Δεν θα μπω στον πειρασμό να συγκρίνω τις δύο ταινίες, άλλωστε, όπως προαναφέρω είναι γυρισμένες σε διαφορετικές εποχές. Θέλω όμως να τονίσω ότι ο βραζιλιάνος σκηνοθέτης δεν ξεφεύγει από τον στόχο του. Δημιουργεί από την αρχή ένα ζοφερό κλίμα εγκλεισμού που ενισχύεται από την πολυτέλεια του χώρου που ζει η οικογένεια. Ένα κλίμα άρρωστο που λειτουργεί εθιστικά κλείνοντας τις διόδους διαφυγής.
Μια προκλητική, κλειστοφοβική, δραματική ταινία με στοιχεία μαύρης κωμωδίας, που καλεί το κοινό να την αποκωδικοποιήσει.
Στράτος Κερσανίδης
Το κείμενο δημοσιεύτηκε στην ιστοσελίδα kersanidis.wordpress.com